Νέα έρευνα παρουσιάστηκε σήμερα από την εκπομπή του «ΑΘΗΝΑ 9.84», «Η επόμενη δόση», με τους Δώρα Σαρρή και Γιάννη Παπαγεωργίου. Οι αλλαγές στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, σε συνδυασμό με την πολύ κακή οικονομική συγκυρία, έχουν επηρεάσει και δυσκολέψει σε μεγάλο βαθμό την πρόσβαση των πολιτών στην περίθαλψη και την ιατρική παρακολούθηση, πρόβλημα το οποίο έχει πολλές παρενέργειες και πολλές προεκτάσεις. Η σημαντικότερη ίσως είναι ο ελλειμματικός εμβολιασμός των παιδιών που παρατηρείται, καθώς αρκετοί γονείς έχουν απομακρυνθεί από τους ιδιώτες παιδίατρους, από τους οποίους γινόταν το 80% των εμβολιασμών, καθώς δεν έχουν να πληρώσουν, ενώ ρόλο παίζει και η απροθυμία ιατρών να συμβληθούν με το νεοσύστατο φορέα ΕΟΠΠΥ λόγω μειωμένου τιμολογίου. Αν σε αυτά προσθέσουμε και την αύξηση του ποσοστού των ανασφάλιστων, τότε το πρόβλημα με τους παιδικούς εμβολιασμούς γίνεται εντονότερο.

* Ο πρόεδρος της Ελληνικής Παιδιατρικής Εταιρίας, Ανδρέας Κωνσταντόπουλος, επισημαίνει την παράμετρο του φόβου που προέκυψε γενικότερα για τους εμβολιασμούς από την ελλειμματική ενημέρωση που υπήρξε για το εμβόλιο της γρίπης, αλλά και τον σοβαρό κίνδυνο για τα παιδιά, αν συνεχιστεί η καταγραφή της κάμψης στους εμβολιασμούς ως απόρροια και των οικονομικών συνθηκών. Στο Σάββα Κόκκινο, μεταξύ άλλων είπε:

«Οι γονείς έκαναν αυτά τα εμβόλια, αλλά τώρα επειδή υπάρχει οικονομική κρίση, η πελατεία των ιδιωτών γιατρών έχει ελαττωθεί στο 40% – 50%, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι δεν κάνουν εκεί εμβόλια. Οπότε θα πρέπει να προσφύγουν είτε στα Κέντρα Υγείας, στο ΙΚΑ, είτε στο ΤΕΒΕ, για να εξυπηρετηθούν από εκεί. Και φαίνεται ότι, εν μέρει, ανταποκρίνονται αυτή τη στιγμή. Θα πρέπει να γίνει μία παρέμβαση από το Υπουργείο Υγείας, γιατί δυστυχώς μέχρι τώρα, ουδέποτε έχει γίνει, ουδέποτε έλεγξε το Υπουργείο αν έχουν γίνει ή όχι οι εμβολιασμοί στα παιδιά. Όλες οι μελέτες που υπάρχουν είναι από πανεπιστημιακές κλινικές, από ιδιώτες παιδίατρους, από την Ελληνική Παιδιατρική Εταιρία, που φαίνεται ότι ακολουθούσαν τους κανόνες οι γονείς. Τώρα φαίνεται ότι, λόγω της κρίσης, έχουμε μία πολύ μικρή κάμψη, η οποία στο μέλλον θα δείξει αν θα χειροτερέψει ή θα μείνει στο σημείο το οποίο είμαστε. Πάντως, θα πρέπει το Υπουργείο Υγείας να λάβει τα μέτρα του και σε περίπτωση κατά την οποία δει ότι πράγματι ελαττώνεται η εμβολιαστική κάλυψη, γιατί τα εμβόλια έχουν εξαφανίσει παιδικές αρρώστιες τις οποίες οι νέοι γιατροί δεν έχουν δει… Συνεπώς, θα πρέπει να επέμβει το Υπουργείο και να δώσει κάποια λύση στον τρόπο με τον οποίο όχι μόνο θα χορηγούνται, αλλά και το πώς θα γίνονται τα εμβόλια».

Δημοσιογράφος: Έχετε ανησυχία για έξαρση παιδικών ασθενειών;

«Αυτό θα είναι το επακόλουθο. Αυτή τη στιγμή, όχι. Αν και υπάρχει και στην Ευρώπη αυτή η έξαρση και την ερχόμενη εβδομάδα έχουμε ένα στενό meeting στη Ρώμη, διότι υπάρχει έξαρση της ιλαράς και έχουν στη Γαλλία, Ιταλία, Γερμανία, 30.000 παιδιά άρρωστα με ιλαρά».  

* Η μεταστροφή από την ιδιωτική στην δημόσια περίθαλψη έχει επιβαρύνει τις δομές του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Χαρακτηριστική είναι η δήλωση του διοικητή των τριών Νοσοκομείων Παίδων της Αθήνας, Μάνου Παπασάββα, ο οποίος τόνισε ότι σε μια εφημερία προσέρχονται κατά μέσο όρο 650 περιστατικά εκ των οποίων, μέχρι πρότινος, το 40% ήταν αλλοδαποί και το υπόλοιπο Έλληνες. Σήμερα, όπως είπε, το ποσοστό αλλοδαπών έχει πέσει στο 25% και έχει αυξηθεί θεαματικά ο αριθμός των Ελλήνων, είτε αφορά εφημερίες, είτε νοσηλείες. Στη Νικολέτα Αυλωνίτη, δήλωσε:

«Τον τελευταίο καιρό έχουμε διαπιστώσει μια αλλαγή σε ό,τι αφορά την προσέλευση των ασθενών στο νοσοκομείο μας. Ειδικά τον τελευταίο χρόνο, έχει αυξηθεί ο αριθμός των Ελλήνων προσερχομένων στο νοσοκομείο. Αν αναλογιστείτε ότι σε μια εφημερία κατά μέσο όρο προσέρχονται στο νοσοκομείο μας 650 περιστατικά, εκ των οποίων μέχρι πρότινος το 40% ήταν αλλοδαποί και το υπόλοιπο ήταν Έλληνες, σήμερα το ποσοστό των αλλοδαπών έχει πέσει στο 25% και έχει αυξηθεί ο αριθμός των Ελλήνων που προσέρχονται. Αυτό είτε αφορά τις εφημερίες, είτε αφορά ακόμα και τις νοσηλείες μέσα στο νοσοκομείο. Έρχονται στο νοσοκομείο για μια απλή ίωση μέχρι και για πιο σοβαρά περιστατικά…
Το 2011, μέχρι και τον Οκτώβριο, είχαν προσέλθει στην εφημερία 84.000 περιστατικά, εκ των οποίων νοσηλεία χρειάστηκαν τα 45.000. Αυτό δείχνει ποια περιστατικά χρειάστηκαν να νοσηλευτούν και ποια ήταν απλώς για μια κλινική εξέταση ή διαγνωστική. Το νοσοκομείο "Αγία Σοφία" είναι τριτοβάθμιο νοσοκομείο. Λόγω έλλειψης πρωτοβάθμιας φροντίδας Υγείας, όλα τα περιστατικά προσέρχονται στο νοσοκομείο. Αυτό κανονικά δεν θα έπρεπε να ισχύει. Δηλαδή, έρχονται περιστατικά τα οποία δεν θα έπρεπε καν να φτάνουν στο νοσοκομείο».

Δημοσιογράφος: Μπορείτε να ανταπεξέλθετε σε αυτή την αυξημένη προσέλευση ασθενών;

Μ. Παπασάββας: «Το θέμα δεν είναι να βάλουμε δύο – τρεις γιατρούς παραπάνω σε κάθε εφημερία. Το θέμα είναι να αναπτυχθεί η πρωτοβάθμια φροντίδα Υγείας, ώστε στο νοσοκομείο να φτάνουν περιστατικά που πρέπει να φτάνουν…».

* Σε πιο ανησυχητικούς τόνους είναι η μαρτυρία του προέδρου των Ιατρών του Κόσμου, Νικήτα Κανάκη, ο οποίος δήλωσε ότι μόνο στο κέντρο των Ιατρών στο Πέραμα έχουν προστρέξει για εμβολιασμό ήδη 300 παιδιά. Την ώρα δε, της τηλεφωνικής συνομιλίας, στο κέντρο των γιατρών στην Αθήνα βρίσκονταν, λόγω και της παγωνιάς, 250 άτομα.

«Όσο η κρίση βαθαίνει, θα βλέπουμε περισσότερους Έλληνες να έρχονται, γιατί πλέον δεν έχουν καμία δυνατότητα να πάνε στο Σύστημα Υγείας, μιας και οι περισσότεροι είναι ανασφάλιστοι και δεν έχουν πια καθόλου χρήματα, ούτε για να πληρώσουν τη συμμετοχή στα φάρμακα. Αυτό βλέπουμε να αυξάνει με ραγδαίους ρυθμούς… Μιλάμε για δύο κατηγορίες, είναι άνεργοι, ανασφάλιστοι ή κατ’ όνομα ασφαλισμένοι, δηλαδή άνθρωποι που έχουν μικρά μαγαζιά οι οποίοι, μη μπορώντας να πληρώσουν τις ασφαλιστικές τους εισφορές, δεν έχουν στην πραγματικότητα καμία ασφάλιση. Δυστυχώς πια και μικροσυνταξιούχοι, οι οποίοι δεν μπορούν να πληρώσουν τη συμμετοχή τους στα φάρμακα και να έχουν μια συστηματική φαρμακευτική αγωγή. Διαπιστώσαμε με έκπληξη ότι υπήρξε ένα μεγάλο κενό στο θέμα των εμβολιασμών και αντί να είναι καθολικοί και δωρεάν, στην πραγματικότητα ένα παιδί που οι γονείς του είναι ανασφάλιστοι, θα πρέπει να πληρώσει, πράγμα που πολλές φορές είναι αδύνατον για πολύ φτωχούς ανθρώπους. Αυτό είναι και το καλύτερο δείγμα ότι το κοινωνικό κράτος είναι σε πολύ βαθιά κρίση. Πραγματοποιούμε εμβολιασμούς. Προσπαθούμε να τους καλύψουμε ζητώντας εμβόλια δεξιά και αριστερά. Σχεδόν ζητιανεύω εμβόλια για αυτά τα παιδιά. Είναι δωρεές τα εμβόλια είτε από κάποιες εταιρείες, είτε από ιδιωτικά θεραπευτήρια, όπως το ΜΗΤΕΡΑ, είτε από απλούς πολίτες. Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι δεν ξέρουμε πόσα είναι τα ανεμβολίαστα παιδιά. Είναι μια υποχρέωση του κράτους να μας πει, ώστε να δούμε όλοι πώς μπορούμε να βοηθήσουμε σε αυτό. Έχουμε εμβολιάσει περισσότερα από τριακόσια παιδιά μόνο στο Πέραμα… Πόσο είναι το κόστος ενός καθολικού εμβολιασμού στη χώρα, που δεν μπορεί να το καλύψει το κράτος ή να μεταφέρει αυτό το κονδύλι από κάτι άλλο που είναι λιγότερο χρήσιμο; Δεν μπορεί μια οργάνωση, όσο καλή πρόθεση και αν έχει και όσο μεγάλη και αν είναι να καλύψει -και δεν πρέπει να καλύψει-, την ανεπάρκεια αυτού του κράτους… Είναι θλιβερό όταν οργανώσεις σαν τους Γιατρούς του Κόσμου, αντί να δουλεύουν στην Αφρική και την Ασία -όπως κάναμε τα τελευταία είκοσι χρόνια-, σήμερα να δίνουμε μάχη στο κέντρο της Αθήνας».

* Οι νέες συνθήκες και τα κενά που αφήνει η κεντρική εξουσία οδηγούν πέρα από εθελοντικές πρωτοβουλίες και τους Δήμους να καλύψουν το κενό που δημιουργείται από την ανάγκη πρόσβασης στην πρωτοβάθμια περίθαλψη πολιτών, που είτε δεν έχουν να πληρώσουν, είτε δεν έχουν ασφαλιστική κάλυψη. Στα δημοτικά ιατρεία του Δήμου της Αθήνας τον τελευταίο χρόνο έχει παρατηρηθεί αύξηση της προσέλευσης των Ελλήνων, καθώς μεγαλώνει διαρκώς το ποσοστό εκείνων που αδυνατούν να ανταπεξέλθουν οικονομικά. Μια από τις χαρακτηριστικότερες περιπτώσεις είναι η προσέλευση γυναικών στα 7 ιατρεία του δήμου προκειμένου να υποβληθούν στον καθιερωμένο γυναικολογικό έλεγχο, το τεστ – ΠΑΠ. Μιλώντας στη Λίλιαν Ξύλου η υπεύθυνη της διεύθυνσης προληπτικής και υγείας του Δήμου Αθηναίων και πρόεδρος του νοσοκομείου ΕΛΠΙΣ, Σταυρούλα Αγγελίδου, δήλωσε:

«Πάντοτε τα δημοτικά ιατρεία αποτελούσαν και αποτελούν μια "ασπίδα" προστασίας της δημόσιας υγείας, διότι πολλοί ανασφάλιστοι και μετανάστες, είτε είναι νόμιμοι, είτε όχι, εξυπηρετούνταν από τα δημοτικά ιατρεία της Αθήνας. Εδώ και περίπου έναν χρόνο -σχεδόν από την άνοιξη του 2011 και μετά-, ήρθαμε σε επικοινωνία και άμεση συνεργασία με το υπουργείο Υγείας, τρέξαμε ένα πρόγραμμα για αντιμετώπιση χρόνιων πασχόντων, όπως είναι το Ca τραχήλου της μήτρας και από τότε και μέχρι και σήμερα, υπάρχει προσέλευση στα δημοτικά ιατρεία των δημοτών, διότι είναι δωρεάν και σε συνεργασία με τα δημόσια νοσοκομεία της Αττικής. Τόσο σε επίπεδο "Καλλικράτη", όσο και στο επίπεδο της νομοθεσίας του υπουργείου Υγείας, υπάρχει ένας προβληματισμός και αντιμετώπισης στα θέματα της δημόσιας Υγείας και της πρωτοβάθμιας φροντίδας που είναι υποχρέωση του κράτους, τουλάχιστον αυτό, να το παρέχει δωρεάν. Έχουμε προετοιμαστεί ώστε να κάνουμε κάποιες απορροφήσεις κονδυλίων μέσω του ΕΣΠΑ, σε συνεργασία με το υπουργείο Υγείας, το οποίο μας βοήθησε πάνω σε αυτό, ώστε να μπορέσουμε να εκδώσουμε την κάρτα Υγείας του Πολίτη, όσον αφορά το Δήμο Αθηναίων. Δεύτερον, η συνεργασία με το υπουργείο Υγείας που ξεκίνησε με την Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει αυτό το νόημα. Εκεί που δεν μπορεί ο Δήμος, να υπάρχει το υπουργείο Υγείας με τις υπηρεσίες του. Είτε είναι κέντρα υγείας, είτε είναι δημόσια νοσοκομεία σε επίπεδο Αττικής, ώστε κάποιος δημότης που μπαίνει στα δημοτικά ιατρεία και χρειάζεται μια δεύτερη φροντίδα, είτε πρωτοβάθμια, είτε δευτεροβάθμια, να έχουμε συγκεκριμένη υποδομή και διασύνδεση με νοσοκομεία.
Όσον αφορά τα παιδιά, που είναι και η ευπαθέστερη ομάδα, τα προγράμματα πρόληψης και κυρίως οι εμβολιασμοί -που έχουμε και τη δικαιοδοσία να κάνουμε σαν δήμος της Αθήνας-, έχουν να κάνουν με παρεμβάσεις που ξεκίνησαν από το Δεκέμβριο σε συνεργασία με το υπουργείο Υγείας τα οποία γίνονται στα σχολεία πλέον, ώστε να μπορέσουμε να ελέγξουμε πόσα από αυτά τα παιδιά είναι εμβολιασμένα και πόσα όχι και στη συνέχεια, σε συνεργασία με υπηρεσίες να εμβολιάσουμε αυτά τα παιδιά…
Προσπαθούμε να βγει ένα πρόγραμμα για όλα τα δημοτικά σχολεία της Αθήνας. Το χρονοδιάγραμμα είναι για όσο καιρό είναι ανοιχτά τα σχολεία και αυτό πρέπει να γίνει εκεί, ώστε να μπορέσουμε να καλύψουμε όλα τα παιδιά με τη συγκατάθεση βέβαια των γονέων. Ένα πρόγραμμα το οποίο είναι πάρα πολύ σημαντικό και νομίζω ότι θα αποδώσει τα μάλα σε όλους τους πολίτες και είναι δωρεάν για όλα τα υποχρεωτικά εμβόλια που θα πρέπει ένα παιδάκι να κάνει μέχρι δύο ετών. Μέχρι τώρα, επειδή οι Έλληνες είχαν ένα άλλο επίπεδο οικονομικό, είχαν τη δυνατότητα να επισκέπτονται έναν ιδιώτη παιδίατρο. Σήμερα όμως που μια ελληνική οικογένεια στερείται πάρα πολλά πράγματα, ο δήμος της Αθήνας θεωρεί ότι πρέπει να αναλάβει -γιατί έχει πλέον και την αρμοδιότητα-, να στηρίξει την οικογένεια, ώστε να μην χρειάζεται να πληρώσει για να κάνει τον υποχρεωτικό εμβολιασμό στα παιδιά του».

* Με αυτά τα δεδομένα, οι ιδιώτες γιατροί είδαν το τελευταίο διάστημα να χάνουν την πελατεία τους σε ποσοστό 40%, ενώ σε πολλές περιπτώσεις γονείς τηλεφωνούν πλέον στους παιδίατρους, αντί να πηγαίνουν σε αυτούς, προκειμένου να γλιτώσουν τα χρήματα της επίσκεψης. Παράλληλα, οι ελευθεροεπαγγελματίες γιατροί βρίσκονται σε στάση αναμονής, προκειμένου να πατήσει στα πόδια του ο νεοσύστατος φορέας ΕΟΠΠΥ και να διαμορφωθεί το νέο τιμολόγιο. Πάρα πολλοί γιατροί δεν έχουν συμβληθεί με το νέο φορέα, καθώς το τιμολόγιο είναι πολύ χαμηλό με αποτέλεσμα οι ασθενείς να πρέπει να πληρώσουν, ενώ αρκετοί από αυτούς αναγκάζονται να αναζητήσουν γιατρούς στα δημόσια νοσοκομεία. Ο πρόεδρος του Συλλόγου Ελευθεροεπαγγελματιών γιατρών Αττικής, Γιάννης Δατσέρης, μιλώντας στον «ΑΘΗΝΑ 9.84», τόνισε:

«Όντως υπάρχει μία μείωση προς τα ιδιωτικά ιατρεία και μία μεταστροφή προς τη δημόσια Υγεία. Οι λόγοι είναι δύο. Πρώτον, είναι οι οικονομικοί λόγοι, οι οποίοι υπάρχουν αυτή τη στιγμή στην κοινωνία. Μέσα στην κρίση, είναι πολύ λογικό, ο κόσμος να μην έχει χρήματα για να πληρώσει έναν ιδιώτη γιατρό. Ο δεύτερος λόγος είναι ο ΕΟΠΠΥ. Ειδικά για τους δημοσίους υπαλλήλους -που είναι ένας μεγάλος αριθμός-, που είναι και ΟΠΑΔ και ΤΥΔΚΥ και οι δημοτικοί υπάλληλοι, όλοι αυτοί πήγαιναν και σε ιδιωτικά ιατρεία, χωρίς να πληρώνουν, εξετάζονταν και έπαιρναν τα φάρμακά τους. Αυτή τη στιγμή, όλοι αυτοί οι ασθενείς θα πρέπει να πληρώσουν μία επίσκεψη, για να πάνε σε ένα ιδιωτικό ιατρείο ή θα πρέπει να πάνε στους συμβεβλημένους ιατρούς του ΕΟΠΥΥ. Επειδή, όμως, ο ΕΟΠΥΥ δεν έχει φτιαχτεί και δεν έχει τελειοποιηθεί ακόμη, υπάρχει μία δυσκολία στο να μεταβούν αυτοί οι ασθενείς. Έτσι, αναγκαστικά, στρέφονται είτε στο ΙΚΑ, είτε σε δημόσια νοσοκομεία…
Από ό,τι είπε ο Υπουργός, μέχρι τέλος Φεβρουαρίου θα μπορέσει να "τρέξει" ο ΕΟΠΥΥ και θα μπορέσει να λειτουργήσει από τον Μάρτιο σε κανονικά επίπεδα. Υπάρχουν περιοχές της Ελλάδος, ολόκληροι νομοί στους οποίους συμμετέχουν ελάχιστοι γιατροί στον ΕΟΠΥΥ. Στον ΕΟΠΥΥ είναι 9 εκατομμύρια ασφαλισμένοι. Δεν υπήρχε ενδιαφέρον από τους γιατρούς να μπουν στον ΕΟΠΥΥ. Ενδεχομένως, να αλλάξουν κάπως τα οικονομικά στοιχεία (σ. σ. να αυξηθεί δηλαδή το τιμολόγιο) και να μπουν περισσότεροι γιατροί».

Δημοσιογράφος: Τι ποσοστό μείωσης της κίνησης παρατηρείται στους ελεύθερους επαγγελματίες γιατρούς;

Γ. Δατσέρης: «Είναι μεταξύ του 30% με 40%. Στις δε χειρουργικές πράξεις, είναι γύρω στο 50% με 60% κάτω, όπως έχω πληροφορηθεί από διάφορες ιδιωτικές κλινικές».

Σε άλλο σημείο, είπε: «Αυτή τη στιγμή υπάρχει μία δυσκολία στους πολίτες στο να προχωρήσουν και να κάνουν κάποιες εξετάσεις. Όμως εμείς, σαν ιδιώτες γιατροί, ήδη μέσω του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών σε συνεργασία με την Εκκλησία, κάναμε το λεγόμενο Ιατρείο της Αλληλεγγύης, που απευθύνεται αμιγώς σε απόρους και εθελοντικά, μέσα από αυτά τα ιατρεία, θα εξετάζουμε και εμβολιασμοί θα γίνονται και εξετάσεις σε πραγματικά απόρους ασθενείς. Επίσης, όλοι εμείς οι ελευθεροεπαγγελματίες γιατροί είμαστε διατεθειμένοι -και το έχουμε δηλώσει-, να βάλουμε πλάτη και να εξετάζουμε εντελώς δωρεάν κάποιους ασθενείς, που είναι πραγματικά άποροι κι έχουν ανάγκη. Και το κάνουμε ήδη ο καθένας στο βαθμό που μπορεί στο ιατρείο του. Παράλληλα, θα πρέπει και το δημόσιο σύστημα Υγείας να οργανωθεί καλύτερα, ούτως ώστε να ανταπεξέλθει στις καταστάσεις που υπάρχουν αυτή τη στιγμή».